241 դիտում

Պատկերացրու սցենարը․ ամբողջ օրը ծովում ես, երեկոյան զգում ես՝ «ջուր է մնացել» ականջիդ մեջ։ Հաջորդ առավոտ այդ «ջուրը» բաբախող ցավի է վերածվել։

Կամ՝ շոգից փախչելով նստել ես կոնդիցիոների տակ, երկու օր անց ճակատդ ու այտոսկրերդ «պայթում» են ճնշումից, գլուխդ թեքելիս ցավը ապտակի պես հարվածում է։

Ծանո՞թ է։ Սրանք ամռան երկու ամենանենգ «հյուրերն» են՝ otitis (ականջաբորբ) և sinusitis (խոռոչաբորբ)։

Ինչո՞ւ են ակտիվանում հենց ամռանը

«Լողորդի ականջ» [swimmer's ear / external otitis]․ ծովի կամ լողավազանի ջուրը փոխում է ականջի անցուղու pH-ը և լվանում պաշտպանիչ ականջամոմը։ Խոնավ ու տաք միջավայր = կատարյալ պայմաններ բակտերիաների ու սնկերի բազմացման համար։

Կոնդիցիոներներ և ջերմային շոկ․ 35°C-ից կտրուկ 18°C անցումը սպազմի է ենթարկում քթի լորձաթաղանթի անոթները, իսկ չոր օդն ախտահարում է պաշտպանիչ թարթիչավոր բջիջները։ Արդյունքում՝ քթի խոռոչները դառնում են ավելի խոցելի ինֆեկցիայի նկատմամբ (ոչ թե ինքնաբերաբար «վարակվում»)։

Ախտանիշներ, որ չի կարելի անտեսել

Օտիտ․ սուր, բաբախող ցավ ականջում (հատկապես ծամելիս կամ ականջախեցին սեղմելիս), փակվածության զգացում, լսողության թուլացում, արտադրություն։

Սինուսիտ․ ճնշում ու ծանրություն ճակատին/աչքերի տակ (թեքվելիս ուժեղանում է), երկարատև քթի խցանում, դեղնականաչավուն արտադրություն, տենդ։

Ինքնաբուժության 3 ամենավտանգավոր սխալը

Ականջի կաթիլներ «աչքաչափով»․ եթե թմբկաթաղանթը ծակված է, որոշ ototoxic բաղադրիչներ կամ սպիրտ պարունակող կաթիլներ կարող են վնասել լսողությունը անդառնալիորեն։ Կաթիլ՝ միայն բժշկի զննումից հետո։

Անմիջապես հակաբիոտիկ խմել․ ամառային շատ դեպքեր fungal կամ viral են։ Հակաբիոտիկն այս դեպքում չի բուժի, այլ կխորացնի խնդիրը՝ թուլացնելով տեղային իմունիտետը։

Անոթասեղմիչ քթի սփրեյի չարաշահում․ առավելագույնը 3-5 օր։ Ավելի երկար՝ «դեղորայքային ռինիտ» [rhinitis medicamentosa], կախվածություն սփրեյից։

Ե՞րբ անհապաղ դիմել ՔԿԱ մասնագետին

• Ցավը 24-48 ժամից ավելի է տևում կամ ուժեղանում

• Ջերմություն 38°C-ից բարձր

• Թարախային կամ արյունային արտադրություն

• Կտրուկ լսողության անկում, ականջի աղմուկ կամ գլխապտույտ

• Այտուց ականջի հետևում կամ աչքերի շուրջ

Ինչ է անում մասնագետը

Արագ ու անցավ է․ otoscopy/endoscopy զննում, պրոֆեսիոնալ մաքրում, սինուսների լվացում («Կուկուշկա»/Proetz method) և ճշգրիտ, պատճառին համապատասխան նշանակում։

Ինչու չպետք է «դիմանալ» ցավին

Ականջն ու սինուսները գտնվում են գլխուղեղից ընդամենը մի քանի մմ հեռավորության վրա։ Անտեսված ինֆեկցիան կարող է հանգեցնել թմբկաթաղանթի ծակման, քրոնիկ բորբոքումների, մաստոիդիտի։ Հազվադեպ, բայց լուրջ դեպքերում՝ նաև ուղեղաթաղանթների բորբոքման կամ ակնակապճի բարդությունների։

Ամառային ոսկե կանոն

Լողից հետո ականջները չորացրու սրբիչի ծայրով, ոչ թե բամբակյա ցուպիկով (վնասում է մաշկը)։ Խուսափիր կոնդիցիոների ուղիղ հոսքից։ Առաջին իսկ ախտանիշների դեպքում՝ ՔԿԱ մասնագետի մոտ, ոչ թե Google-ի։

Դու ունեցե՞լ ես նման փորձառություն այս ամառ